Nederlands Nieuws

Webinar PMSE juni 2021

Op 3 juni 2021 hadden we een webinar, met aandacht voor o.a. benodigde frequenties voor o.a. kunst, cultuur en podiumkunsten / het belang van frequentiecoördinatie  en de rol van Agentschap Telecom Wij zijn bijzonder erkentelijk dat we voor dit webinar te gast mochten zijn bij de NOS, wiens nieuwsteam tevens de technische faciliteiten verzorgde.

Nieuwsbrief oktober 2019

INHOUD

• Nieuwe versie marsroute PMSE-audio
• Nieuwe versie marsroute PMSE-video
• Stand van zaken 700 MHz band
• LSA-boekingssysteem 2300 – 2400 MHz
• World Radio Conference najaar 2019
• Word lid van de PMSE!
• Privacybeleid PMSE

NIEUWE VERSIE MARSROUTE PMSE-AUDIO

Gelukkig zijn er geen nieuwe beperkingen in het PMSE-gebruik te melden. Iedereen zal intussen op de hoogte zijn van het feit dat de 700 MHz band per 1 januari 2020 niet meer beschikbaar is voor PMSE-gebruik. Om die reden zetten we alles wat nu beschikbaar is, binnenkort beschikbaar komt of nog in onderzoek is op een rij. Naast wat er in de omroepband IV/V van 470-694 MHz voor PMSE-audiogebruik beschikbaar blijft, gaat het om de volgende frequenties:

36,6-38,8 MHz – Delen van deze band zijn voor draadloze microfoons met een maximaal vermogen van 10 mW e.r.p..

195-202 MHz – Deze band betreft kanaal 8 in omroepband III (174-230 MHz).

738-753 MHz – Vanaf 1 januari 2020 komt de duplex gap in deze frequenties beschikbaar voor PMSE-audiogebruik.

823-832 MHz – Het grootste deel van de 800 MHz duplex gap is al sinds 1 maart 2015 in de hele EU beschikbaar.

863-865 MHz – Deze band kan vergunningsvrij worden gebruikt voor o.a. laagvermogen draadloze audioverbindingen.

960-1164 MHz – Dit blijft primair een luchtvaartband. Eventueel PMSE-gebruik is nog steeds onduidelijk.

1350-1400 MHz – Met Defensie is overeengekomen dat gebruik voor zowel indoor als outdoor onder vergunning en coördinatie in heel Nederland mogelijk is tot op een afstand van 2 km. van een Defensieterrein.

1518-1525 MHz – Met Defensie is overeengekomen dat gebruik voor alleen indoor onder vergunning en coördinatie in heel Nederland mogelijk is tot op een afstand van 2 km. van een Defensieterrein.

1785-1805 MHz – sinds 1 maart 2015 is de duplex gap in deze band in de hele EU beschikbaar.

2400-2483,5 MHz – voor digitale draadloze microfoons met algemene toepassing en maximaal vermogen van 10 mW..

NIEUWE VERSIE MARSROUTE PMSE-VIDEO

Ook de stand van zaken op het gebied van PMSE-video is geactualiseerd. Hier valt te melden dat er door de medewerking van Defensie diverse frequenties voor PMSE-video beschikbaar blijven en wellicht in de toekomst aan het LSA-systeem kunnen worden toegevoegd.

2010-2025 MHz- Deze band is sinds 2016 Europees geharmoniseerd en primair beschikbaar voor PMSE-video.

2025-2070 MHz (niet conform NFP) – Defensieband. Medegebruik met PMSE-video is conform NFP niet mogelijk. De band wordt in de praktijk echter regelmatig gedeeld met PMSE-video.

2070-2110 MHz – Defensieband. Medegebruik door PMSE-video is de komende jaren beperkt mogelijk.

2245-2300 MHz – Defensieband. Medegebruik door PMSE-video is de komende jaren beperkt mogelijk.

2300-2400 MHz – PMSE is primaire gebruiker naast Defensie en Veiligheid en Justitie. Medegebruik blijft de komende jaren mogelijk met gebruikmaking van het LSA-systeem.

3410-3800 MHz – Defensieband. PMSE-video op NIB-basis is mogelijk. De bestemming van deze banden wordt in 2022 en 2026 gewijzigd i.v.m. 5G.

4400-5000 MHz – band voor Defensie, publieke taken en radioastronomie. Er is beperkt PMSE-videogebruik mogelijk. De band lijkt een geschikte kandidaat voor het LSA-systeem. Het gedeelte tussen 4800 en 5000 MHz voor radioastronomie wordt zoveel mogelijk ontzien.

5725-5850 MHz- Defensieband. Defensie heeft geen problemen met medegebruik in de komende jaren. De band lijkt een geschikte kandidaat voor het LSA-systeem.

7140-7250 MHz – Gebruik in dit deel van de 7 GHz band is mogelijk. De band wordt primair gebruikt voor vaste verbindingen.

STAND VAN ZAKEN UITROL 700 MHZ

Hoewel de 5G-veiling waarschijnlijk pas in het 2e kwartaal van 2020 plaats heeft, mogen we vanaf 1 januari 2020 de 700 MHz band niet meer gebruiken. De invoering van DAB+ door KPN duurde tot 22 oktober 2019. Dit heeft allerlei kanaalveranderingen en daarmee uitval tot gevolg. De applicatie microfoonbanden wordt na iedere uitgevoerde frequentiewijziging vrijwel direct geactualiseerd. Om voor de frequentiecoördinatie van draadloze microfoons te kunnen anticiperen op de wijzigingen is de planning van KPN/Digitenne beschikbaar op de webpagina ‘Planning wijzigingen kanaalindeling Digitenne’. Voor de PMSE-gebruikers in de grensgebieden is het van belang te weten dat Duitsland in de vrijkomende ruimte naast de DVB-T2 zenders al is gestart met de uitrol van mobiele netwerken in de 700 MHz band. België loopt gelijk op met Nederland.

LSA-BOEKINGSSYSTEEM 2300-2400 MHZ

Na de pilot van 2017 is het LSA-boekingssysteem voor mobiele videoverbindingen in het frequentiegebied 2300-2400 MHz definitief in werking getreden. PMSE-video is primaire gebruiker. Vergunninghouders worden geacht van het huidige systeem gebruik te maken. Hiervoor is een bepaling in de betreffende vergunning gewijzigd. Agentschap Telecom gaat het systeem uitbreiden met andere gebruikers in de 2300 – 2400 MHz band zoals Defensie, Justitie en Veiligheid en mobiele operators. Deze gebruikers waren in de eerste fase uitgesloten om de pilot overzichtelijk te houden. De verwachting is dat het nieuwe systeem eind 2019 zal zijn geïntegreerd in de ICT-systemen van het AT, zodat uitbreiding van het LSA-concept met andere gebruikers en toepassingen technisch mogelijk wordt.

WORLD RADIO CONFERENCE 28 OKT. – 22 NOV. 2019

Kees Kneppers, lid van het PMSE-bestuur, maakt in oktober en november deel uit van de Nederlandse delegatie die naar de World Radio Conference (WRC) gaat in Egypte. Deze delegatie is een samenwerkingsverband tussen Agentschap Telecom, Economische Zaken en onze Nederlandse PMSE-vereniging. De WRC is de plek waar alle belangrijke beslissingen over het frequentiespectrum worden genomen. Kees Kneppers focust niet alleen op de vergaderingen zelf maar vooral op de wandelgangen waarin cruciale zaken tussen partijen worden afgestemd.

Belangrijk is dat de UHF-band daar officieel niet op de agenda staat. Dit betekent dat de sector tot aan de volgende WRC in 2023 niet geplaagd zal worden met verdere afbrokkeling van PMSE-frequenties. We verwachten echter dat landen gaan proberen het onderwerp ‘verder gebruik van de UHF voor mobiel breedband’ zo snel mogelijk op de agenda te krijgen. Tijdens de WRC 2019 zal de PMSE daarom lobbyen om dat te voorkomen, net zoals de grote aanbieders van mobiele breedband dat zullen doen om in de toekomst nog meer van de UHF te claimen.

Nieuwsbrief december 2017

Ledenvergadering en inhoudelijke sessie op 15 november, Jaarbeurs Utrecht

Op woensdag 15 november 2017 houdt PMSE Nederland om 10.30 uur haar jaarlijkse algemene ledenvergadering. We doen dat tijdens de Vakbeurs Festivak in de Jaarbeurs (hal 12, keynote-zaal 2) in Utrecht. Om 11.30 wordt de vergadering openbaar en delen we graag de laatste inhoudelijke ontwikkelingen op PMSE-gebied met je. Iedereen is welkom. Gratis toegang tot de beurs krijg je door je aan te melden op www.festivak.nl

Programma inhoudelijke sessie

Extra frequentiegebieden gevonden? Er lijkt een heel scala aan kleine en grotere gebieden buiten de UHF te liggen waar PMSE gebruik van zou kunnen maken. Hoe zinvol zijn die stukjes? Wat kunnen we er wel en niet mee?

Samenwerken met het leger? Voor veiligheidsdoeleinden is veel frequentieruimte gereserveerd. Kunnen we daar wat mee? Er lijken mogelijkheden te zijn tot samenwerking.

Steeds meer problemen door het wegvallen van de 700 MHz-band De overheid stelt dat de reservering van meer en meer frequentieruimte voor draadloze internetverbindingen en breedband noodzakelijk blijft. Hoe verloopt dat proces de komende jaren in de praktijk? Wat valt er exact uit? En wanneer gebeurt dat precies?

Meer internationale samenwerking Steeds meer landen zetten de PMSE-problematiek hoger op de agenda. Deels omdat de problemen alsmaar toenemen, deels omdat er door onder andere ons lobbywerk in die landen meer aandacht komt. Wij geven je een update.

‘Digitalisering lost alles op’ PMSE Nederland heeft meegewerkt aan een onderzoek naar de mogelijkheden en onmogelijkheden van de digitalisering van draadloze microfoons. Een belangrijke vraag in dit onderzoek is of digitalisering ook kan leiden tot besparingen in het gebruik van spectrum, met name bij grote evenementen. Wij delen de eerste, voorlopige conclusies met je.

Nieuwsbrief april 2017

PMSE-nieuwsbrief april 2017

Reacties of vragen? info@pmse.nl

Inhoud

  • Doe mee met de LSA-pilot
  • Pearle lobbyt voor PMSE
  • Minimumeisen benodigde bandbreedtes
  • Onderzoek digitalisering draadloze microfoons
  • Nieuwe website
  • Word lid van de PMSE

DOE MEE MET DE LSA-Pilot

Aan: de leden van PMSE die zich bezighouden met draadbare camera’s in het frequentiegebied 2300-2400 MHz; en aan alle andere betrokkenen die dat ook doen.

Er loopt momenteel een proef, waarbij Agentschap Telecom een boekingssysteem heeft ingezet. De gebruikte afkorting is LSA: Licence shared access. Doel is 1/ het boekingssysteem te testen en 2/ door contact met gebruikers het systeem verder te ontwikkelen.

Nu is er wat raars aan de hand. Uit de update die wij ontvangen over dit project blijkt het aantal deelnemers en het aantal reserveringen sterk achter te blijven bij de verwachtingen.

MAAR: er zijn naar onze inschatting ongeveer 100 gebruikers. En er is naar ons idee veel meer cameragebruik met draadloze verbindingen dan uit de cijfers blijkt. Meedoen met de pilot kost geen geld en is wel heel belangrijk om te laten zien dat we het betreffende frequentiegebied (2300-2400 MHz) keihard nodig hebben. Teveel gebruikers doen dus blijkbaar niet mee. En helpen zo met het mogelijk verliezen van deze frequentieband, waar helaas ook mobiele telecomproviders grip op willen krijgen.

We zien graag dat dit verandert, doet u vanaf nu wel mee?

Wilt u meer informatie?

  • Informatie over de LSA pilot vindt u op de website van Agentschap Telecom: HIER
  • Heeft u vragen of suggesties naar aanleiding van deze update of over het gebruik van het boekingssysteem of de pilot, dan kunt u contact opnemen via de feedback optie in het boekingssysteem of via e-mail: lsapilot@agentschaptelecom.nl

 

PEARLE LOBBYT voor PMSE

Tijdens de World Radio Conference (WRC) van november 2015 is vastgelegd dat bandbreedtes ook kunnen worden toegewezen aan secundaire gebruikers voor toepassingen op het gebied van ‘broadcast en programme making’. Dat was een kleine overwinning die nu al resultaten begint op te leveren. PMSE Nederland heeft Pearle – de Europese Federatie voor podiumkunstorganisaties die alles bij elkaar 7000 theaters en podiumkunstorganisaties in alle disciplines vertegenwoordigd – de input geleverd om stevig te lobbyen voor betere afspraken over de bandbreedte van 470–790 Mhz. De situatie is nog steeds niet rooskleurig maar ziet er na deze gezamenlijke inspanningen wel beter uit dan direct na de WRC was te voorzien.

*bij de bandbreedte van 470-694 Mhz blijft de PMSE-sector tot ten minste 2030 prioriteit houden. De EU-lidstaten kunnen dit frequentiegebied voor andere doelen inzetten, waaronder mobiele internetdiensten, maar dit gebruik moet samen kunnen gaan met de broadcastbehoeften. Na de WRC 2015 was het uitgangspunt nog dat die band tot slechts 2023 ongewijzigd zou blijven. Op dit punt is dus winst behaald.

*De band van 694-790 Mhz moet nog steeds vanaf 2020 vrij gemaakt worden voor mobiel internet. Er wordt nu echter een verlenging van twee jaar tot 2022 mogelijk indien een lidstaat niet in staat is om aan de deadline te voldoen. Nederland zal de twee jaar respijt echter niet  gaan gebruiken. Binnenkort is al de veiling van de 700 MHz-band die vooral ingezet zal gaan worden voor 5G. De inschatting is dat 5G in Nederland al tussen 2018 en 2020 wordt geïmplementeerd. Hierdoor moeten we er rekening mee houden dat ongestoord PMSE-gebruik op die band al voor 2020 niet meer mogelijk is.

* Uiterlijk in juni 2018 moeten alle lidstaten een nationaal stappenplan klaar hebben.

*De definitieve tekst verwerpt het idee om ‘downlink-only’ toegang aan de mobiele operators in de banden onder 700 MHz te geven, zoals oorspronkelijk door de Europese Commissie was voorgesteld. Deze aanpak zou grote invloed hebben op het gebruik van draadloze microfoons, die dan niet langer gegarandeerd storingsvrij zouden kunnen werken.

*De EU biedt de lidstaten de mogelijkheid om op grond van de Europese regels voor staatssteun financiële compensatie aan eindgebruikers te verstrekken.

Dit voorgenomen besluit creëert rechtszekerheid en voorspelbaarheid. Hierdoor kan de PMSE-sector weer investeringen in draadloze microfoonapparatuur plannen, rekening houdend met de hierboven vermelde data. In maart 2017 wordt hierover plenair in het Europees Parlement gestemd. In mei zal het besluit worden bekrachtigd.

 

MINIMUMEISEN BENODIGDE BANDBREEDTES

De Radio Spectrum Policy Group (RSPG), een belangrijk adviesorgaan van de EU, is bezig een advies op te stellen over een langetermijnstrategie voor de vereisten van het toekomstige PMSE-spectrum. Het zal rekening houden met de groeiende behoefte aan het delen van spectrum en het zal strategische keuzes benoemen. Het toepassingsgebied is zowel audio als video PMSE. Het advies zal naar verwachting een ‘roadmap’ met de uitgangspunten en best practice-benaderingen omvatten.

In het kader van dat advies geven wij de RSPG de volgende minimumeisen mee: een reguliere opnamedag in stad of studio vraagt makkelijk 72 MHz aan PMSE-toepassingen op verschillende locaties. Zodra er een wat groter televisieprogramma wordt opgenomen of een evenement staat, is al snel 150 MHz nodig op verschillende locaties. En bij een groot evenement kan 250 tot 300 MHz nodig zijn.

Voor het hele land hebben we dan ook geformuleerd:

-36 MHz beschikbaar op elke plek;

-72 MHz beschikbaar op  locaties waar mensen bij elkaar komen;

-144 MHz beschikbaar in studio’s en evenementenlocaties;

-Er is meer spectrum nodig voor bijzondere gebeurtenissen: indicatief 250 MHz.

 

ONDERZOEK DIGITALISERING  DRAADLOZE MICROFOONS

In opdracht van Agentschap Telecom gaat Stratix de komende maanden de (on)mogelijkheden van digitalisering  van draadloze microfoons onderzoeken. Een belangrijke vraag in dit onderzoek is of digitalisering ook kan leiden tot besparingen in het gebruik van spectrum, met name bij grote evenementen. De resultaten worden in juni van dit jaar verwacht. In de volgende nieuwsbrief zullen wij daar uitgebreid aandacht aan besteden.

 

NIEUWE WEBSITE

De nieuwe website van PMSE Nederland is online! Er is veel ten goede veranderd. Alle teksten zijn geactualiseerd, het nieuwsgedeelte is uitgebreid met internationaal nieuws en bovenal is de website veel overzichtelijker dan voorheen met een heldere uitleg over het belang van de PMSE en informatie over hete hangijzers. De website is nu nog een work in progress: we zijn bezig deze verder te vullen. Als u foto’s, documenten of andere bestanden heeft die van belang zijn voor de PMSE-sector dan kunt u die naar info@pmse.nl mailen. En natuurlijk zijn wij ook op Facebook actief. Daar vindt het actuele nieuws en kunt u uw vragen stellen.

 

Word lid van de PMSE!

De PMSE heeft de afgelopen jaren door overleg, lobby en publiciteit dingen voor elkaar gekregen die anders nooit gelukt zouden zijn. Dit blijft ook nu hard nodig! De PMSE legt bij de overheid alleen gewicht in de schaal dankzij de leden! Daarom is het belangrijk dat u lid van onze vereniging bent. Nog geen lid? Meld u dan nu aan! Kijk voor meer informatie bij http://pmse.nl/lidmaatschap/ . Daar vindt u de contributieregeling, de ledenlijst en kunt u het inschrijfformulier downloaden.

1 2